ارتودنسی دندان

لبخند زیبا با دندان های مرتب گاهی اوقات برای خیلی ها آرزوست . آنها دندان های نامرتبی دارند و با هر بار جلوی آینه رفتن یا لبخند زدن به این فکر می کنند که کاش دندان های صاف و مرتبی داشتند . این آرزو این روزها دیگر دست نیافتنی نیست . علم دندانپزشکی نه تنها در زیباسازی دندان ها به خوبی پیشرفت کرده است بلکه روش های راحت تر و ساده تری را برای رسیدن به نتیجه مطلوب به کار می گیرد .

چرا باید ارتودنسی کنیم ؟

اغلب مردم دندان های در هم و یا ترک خورده دارند درمان ارتودنسی ، باعث صاف شدن و حرکت دندانها به بهترین حالت ممکن می شود این حرکت باعث بهبود ظاهر آنها و حالتی که دندان ها هنگام گاز زدن دارن و حتی باعث راحتی در تمیز کردن آنها می شود ؛ برخی افراد دارای دندانهای فوقانی رو به جلو یی هستند که ناخوشایند به نظر می رسند احتمال بالایی وجود دارد که این دندان های برجسته دچار آسیب دیدگی شوند ، اما درمان ارتودنسی میتواند آنها را حرکت بدهد و به جای درست خود باز گرداند و در مواقعی ، فک بالایی و پایینی در جای درست خود واقع نمی شوند و باعث ایجاد ظاهر نامناسب برای دندان ها و روی هم قرار گرفتن نادرست آنها هنگام گاز زدن می شود درمان ارتودنسی هر دو عامل فوق را تصحیح میکند .

وقتی که دندان ها درست در کنار هم واقع نمی شوند ، موجب ایجاد درد و فشار بر روی ماهیچه های فک شده و باعث به وجود آمدن ، مشکلاتی در مفاصل فک و همچنین سر درد میشود درمان ارتودنسی به قرار گرفتن صاف دو فک بالا و پایین و کاهش درد در این منطقه کمک می کند .

عوارض ارتودنسی دندان

درمان ارتودنسی دندان جهت اصلاح بی نظمی دندان‌ها و رفع مشکلات فکی به کار می‌رود و با انجام این درمان از بروز بسیاری از مشکلات دهان و دندان در آینده جلوگیری می‌شود . در صورتی که این درمان تحت نظر متخصص ارتودنسی انجام نشود و بیمار مراجعات منظم و همکاری های لازم را در طول درمان انجام ندهد ممکن است این درمان با عوارضی همراه باشد.

یکی از نگرانی های مطرح شده در طی درمان ارتودنسی پوسیدگی دندان ها می باشد . اکثر بیماران ارتودنسی از پوسیدگی مینای دندان در زیر وسایل ارتودنسی (براکت های ارتودنسی) نگران هستند این در حالی است که نواحی زیر براکت های ارتودنسی خطر پوسیدگی بالایی ندارند بلکه تجمع مواد غذایی در اطراف براکت های ارتودنسی و عدم رعایت بهداشت صحیح توسط بیمار، باعث ایجاد پوسیدگی در این نواحی می شود .

نصب وسایل ارتودنسی در دهان سبب افزایش گیر مواد غذایی می شود و به همین دلیل رعایت بهداشت دهان و دندان در طی درمان ارتودنسی اهمیت بسیار زیادی دارد . عدم رعایت صحیح بهداشت دهان و دندان ( استفاده روزانه و منظم از مسواک، نخ دندان و مسواک بین دندانی ) می‌تواند منجر به پوسیدگی دندان یا تغییر رنگ دندان‌ها و ایجاد لکه های سفید بر روی سطح دندان ها شود . این لکه‌ها در واقع مرحله قبل از پوسیدگی دندان‌ها می‌باشد . در صورتی که این مشکل برای به یک فرد وجود بیاید و رعایت مستمر دستورات بهداشتی تأثیری در کنترل آنها نداشته باشد ، ممکن است متخصص ارتودنسی به این نتیجه برسد که درمان ارتودنسی را زودتر از موعد تعیین شده به پایان برساند و براکت‌ها را بردارد . زیرا اولویت اول برای هر فرد ، داشتن دندان‌های سالم است و بعد از آن نوبت به داشتن دندان‌های صاف و مرتب می‌رسد .

مراحل مختلف ارتودنسی دندان

ارتودنسی دندان روشی است که می تواند کلیه ناهنجاری های موجود در ترتیب قرار گرفتن دندان ها و یا مشکلات فک را برطرف سازد . این روش که روشی ثابت شده و تقریبا قدیمی است معمولا بین 6 تا 30 ماه زمان لازم دارد تا بتواند ایرادات موجود در فک و دندان بیمار را برطرف سازد. مراحل مختلف ارتودنسی دندان ، بسته به شدت ناهنجاری در فرد متفاوت است . پزشک متخصص ارتودنسی پس از معاینه اولیه و بررسی ایرادات می تواند درباره مراحل مختلف و همچنین هزینه ارتودنسی به بیمار خود اطلاعاتی دهد . همکاری بیمار ، مراجعه منظم به متخصص ارتودنسی و همینطور رعایت بهداشت دهان و دندان، اهمیت به سزایی در تکمیل روند درمان دارد.

انواع روش های درمان در ارتودنسی چیست ؟

ارتودنتیست شما برای درمان از بسیاری از لوازم ارتودنسی ثابت و متحرک کمک می گیرد . این دستگاه ها به منظور حرکت دادن دندان ها ، باز سازی ماهیچه ها و رشد فک ها استفاده می شوند ، این وسایل با وارد آوردن فشار محاسبه شده ای بر روی دندان ها کار می کنند ، متخصص ارتودنسی شما تشخیص می دهد که از کدام روش ارتودنسی برای بر طرف کردن مشکل شما استفاده کند.

انواع روش های ارتودنسی

  • ارتودنسی ثابت
  • ارتودنسی متحرک
  • ارتودنسی دیمون
  • ارتودنسی نامرئی
  • ارتودنسی لینگوال
  • ارتودنسی فانکشنال

ارتودنسی ثابت

این نوع ارتودنسی رایج ترین نوع ارتودنسی است و شامل  نوارها ، سیم ها و براکت ها است.

بریس

باند ها یا نوارها در اطراف دندان ها ثابت می شوند و به عنوان تکیه گاهی برای دستگاه استفاده می شوند ، براکت ها نیز اغلب بر روی دندان قرار می گیرند ، سیم قوس دار از شیار های براکت ها عبور کرده و به باند متصل می شود ، یک ارتودنتیست از طریق سفت کردن سیم قوس دار در دندان ها تنش ایجاد می کند ، او به تدریج دندان ها را به سمت هدف از پیش تعیین شده هدایت می کند  ، دستکاری و تنظیم بریس به طور معمول ماهانه انجام می شود و نتایج مورد نظر اغلب در ظرف چند ماه تا چند سال به دست می آید .

امروزه وسایل ارتودنسی کوچکتر و سبک تر از گذشته هستند ، زیرا فلزات کمتر و سبک تری در ساختمان آن ها بکار رفته همچنین برای خوشایند بچه ها از رنگ های شاد و روشن استفاده می شود .

ارتودنسی متحرک

منظور از ارتودنسی متحرک این است که بیمار می تواند آنرا به حرکت در آورد . زیرا این ارتودنسی قابل جابه جایی است . بنابراین می تواند موقع غذا خوردن دستگاه را از دهان خارج کرده و دوباره آنرا سر جای خود بگذارد.

ارتودنسی دیمون

در این نوع ارتودنسی از براکت های دیمون که دارای یک مکانیزم کشویی هستند استفاده می شود ، این مکانیزیم می تواند همانطور که دندان ها در حال مرتب شدن هستند با آنها به حرکت در آید ،  این قابلیت ارتودنسی دیمون باعث شده است که بیمار احساس درد کمتر و راحتی بیشتری داشته باشد ، علاوه بر آن براکت های دیمون ظاهر بهتری دارند و نتایج درمان را در مدت زمان کوتاه تری به بیمار عرضه می کنند.

ارتودنسی نامرئی

در این نوع ارتودنسی از یک سری قالب های پلاستیکی شفاف استفاده می شود ، به وسیله این قالب ها نیروی ثابتی به دندان ها وارد می شود . این قالب ها از دندان بیمار گرفته می شود و هر دو هفته یکبار باید تعویض شود .

ارتودنسی لینگوال

این نوع ارتودنسی روشی است که در آن دستگاه ارتودنسی دندان که شامل براکت ها و سیم قوس دار ارتودنسی و الاستیک می باشد در پشت دندان و به سمت زبان قرار می گیرد.

ارتودنسی فانکشنال

کاربرد ارتودنسی فانکشنال به طور معمول برای بیمارانی است که فک بالای آنها جلو آمده و فک پایین آنها عقب رفته است . این روش از ارتودنسی هم توسط پلاک های متحرک فانکشنال انجام می شود و هم توسط دستگاه های ثابت .

درمان ارتودنسی در چه سنی بهتر است اتفاق بیوفتد ؟

بهترین سن برای اردتودنسی کودکان چه سنی است ؟

بهترین زمان در حالت کلی ، در دوران کودکی است ، اما بزرگسالان هم قادر به انجام ارتودنسی هستند و در سنین بالاتر هم این کار را انجام می دهند سن اهمیت کمتری ، نسبت به داشتن تعداد مناسب دندان ها دارد . در کودکان ، باید صبر کرد تا تعداد کافی و مناسبی از دندان ها در بیایند و بعد شروع به درمان ارتودنسی کرد پس به طور طبیعی و معمول بهترین زمان برای شروع به مراقبت های مربوط به زیبایی و نظم دندان ها یا همان ارتودنسی که بهترین و بالاترین نتیجه مثبت را خواهد داشت ؛ گفتنی است زمان آغاز دیده شدن بی نظمی در دندان هاست که همان زمان ریخته شدن دندان های شیری و اتمام رشد دندان های دائمی است .

سازمان دندانپزشکان آمریکا بهترین زمان برای معاینات دندان پزشکی را سن 7 سالگی و بهترین زمان برای آغاز ارتودنسی البته بعد از تشخیص به نیاز 8-9 سالگی می دانند چرا که در این سن طیف رشد مجدد و تغییرات دندان ها قابل تشخیص است و اگر مشکلی در شکل دندان ها و یا حتی سلامت آنها وجود داشته باشد در بهترین زمان تشخیص داده می شود .

بهترین سن برای ارتودنسی کودکان و بزرگسالان

در این سنین به دلیل شروع رشد دندان های آسیاب بزرگ دندانپزشک توانایی ارزیابی حالات و فرم بندی دندان ها را دارد و به راحتی می تواند تشخیص دهد که فک بالا و پایین در چه زاویه ای نسبت به عقب و جلو بودن قرار خواهند گرفت.

نظر کلی دندانپزشکان ایران و کشورهای اروپایی و آمریکایی بر این است که حداکثر فرصت زمانی تا 10 و تعداد معدودی تا 12 سال است و بعد از آن نتیجه دلخواه به راحتی حاصل نمی شود و بعد از این سنین رشد دندان ها و فک تا حد بالایی کامل شده اند.

ارتودنسی در سنین بالا و بزرگسالان

بسیاری افراد در سنین بالاتر تصمیم به انجام ارتودنسی می گیرند که این افراد باید توجه داشته باشند که رشد فک و دندان ها به پایان رسیده است و انجام هر کاری در این سن ممکن نیست اما اگر ارتودنسی در این سنین با هدف ردیف کردن دندان ها باشد قابل انجام است البته به شرطی که لثه های سالمی داشته باشند پس مرتب کردن دندانها در سنین بالا با توجه به داشتن لثه های سالم علاوه بر پیچیدگی بیشتر قابل انجام است اما تغییرات در فک امکان پذیر نمی باشد .